Σε νέα φάση εισέρχεται η συζήτηση για την προστασία των ανηλίκων στο ψηφιακό περιβάλλον, με την Ελλάδα να προχωρά στην εφαρμογή ορίου ψηφιακής ενηλικίωσης στα 15 έτη από την 1η Ιανουαρίου 2027. Η ελληνική κυβέρνηση επιλέγει να κινηθεί πριν από την ολοκλήρωση του ευρωπαϊκού πλαισίου, επιχειρώντας παράλληλα να ευθυγραμμίσει την εθνική νομοθεσία με τις βασικές αρχές του υπό διαμόρφωση EU Kids Act.

Ειδικό καθεστώς για τις ηλικίες 13-15 ετών και επαλήθευση ηλικίας μέσω Kids Wallet

Σύμφωνα με όσα ανέφερε ο Υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, Δημήτρης Παπαστεργίου, η ευρωπαϊκή νομοθετική διαδικασία εκτιμάται ότι θα απαιτήσει περίπου 20 μήνες. Ως εκ τούτου, η Ελλάδα προκρίνει την άμεση θέσπιση εθνικών κανόνων, οι οποίοι θα μπορούν στη συνέχεια να προσαρμοστούν σημειακά στις τελικές ευρωπαϊκές προβλέψεις.

Η ελληνική προσέγγιση βασίζεται σε δύο βασικούς άξονες: στον καθορισμό της ηλικίας ψηφιακής ενηλικίωσης στα 15 έτη και στη δημιουργία μηχανισμού επαλήθευσης της ηλικίας χωρίς διαβίβαση προσωπικών δεδομένων στις ψηφιακές πλατφόρμες.

Ιδιαίτερη βαρύτητα αποκτά η κατηγορία των παιδιών ηλικίας 13 έως 15 ετών. Η ευρωπαϊκή προσέγγιση δεν προβλέπει για αυτές τις ηλικίες πρόσβαση στα social media με τους όρους που ισχύουν σήμερα, αλλά τη δυνατότητα χρήσης ειδικά διαμορφωμένων ψηφιακών περιβαλλόντων. Σε αυτά προβλέπονται αυξημένες δικλίδες προστασίας, όπως απουσία συνεχούς scrolling, περιορισμός της ημερήσιας χρήσης, κλείδωμα κατά τις βραδινές ώρες και περιορισμοί στην επικοινωνία με αγνώστους. Ο σχεδιασμός προβλέπει, μεταξύ άλλων, μέγιστη χρήση μίας ώρας ημερησίως για τις συγκεκριμένες ηλικίες.

Η ελληνική νομοθεσία αναμένεται να προσαρμοστεί σε αυτήν την κατεύθυνση, με την κυβέρνηση να διατηρεί ως κεντρική αρχή την αυξημένη προστασία των χρηστών κάτω των 15 ετών.

Πώς θα γίνεται η επαλήθευση ηλικίας

Κρίσιμο ζήτημα για την εφαρμογή του νέου πλαισίου αποτελεί η επιβεβαίωση της πραγματικής ηλικίας των χρηστών. Σε αυτό το πεδίο, κεντρικό ρόλο αποκτά το Kids Wallet, το οποίο έχει σχεδιαστεί, ώστε να μη διαβιβάζει στις πλατφόρμες ημερομηνία γέννησης ή άλλα προσωπικά στοιχεία.

Το σύστημα επιστρέφει αποκλειστικά μία ένδειξη για το εάν ο χρήστης βρίσκεται πάνω ή κάτω από το προβλεπόμενο ηλικιακό όριο. Σύμφωνα με τον Υπουργό, οι ίδιες οι πλατφόρμες θα φέρουν το βάρος της αναζήτησης της πραγματικής ηλικίας, αξιοποιώντας αρχικά τους αλγορίθμους τους και όπου δεν υπάρχει επαρκής βεβαιότητα, τον μηχανισμό επαλήθευσης ηλικίας.

Ο ρόλος του DSA και της ΕΕΤΤ

Η εφαρμογή των κανόνων απέναντι σε πλατφόρμες, που δεν έχουν έδρα στην Ελλάδα, θα στηριχθεί στο υφιστάμενο ευρωπαϊκό πλαίσιο του Digital Services Act. Στην περίπτωση παραβίασης των κανόνων, η ΕΕΤΤ, ως αρμόδια ελληνική αρχή, θα μπορεί να αναφέρει το περιστατικό στην αντίστοιχη αρχή του κράτους, όπου εδρεύει η πλατφόρμα.

Παράλληλα, εξετάζεται σε ευρωπαϊκό επίπεδο το κατά πόσο η διαδικασία επιβολής κυρώσεων μπορεί να καταστεί πιο άμεση σε εθνικό επίπεδο.

Το νέο πλαίσιο δεν περιορίζεται, πάντως, αποκλειστικά στα social media. Η ελληνική πλευρά επιδιώκει το EU Kids Act να συμπεριλάβει και την Τεχνητή Νοημοσύνη, με δεδομένη την αυξανόμενη χρήση μοντέλων AI από ανηλίκους και την ανάγκη θέσπισης κανόνων για την προστασία τους κατά την αλληλεπίδραση με αυτές τις υπηρεσίες.

Πηγή: https://www.sepe.gr/